Przestępczość w II Rzeczpospolitej w świetle danych statystycznych

Zgłoś artykuł

PDF

Słowa kluczowe

przestępczość w II Rzeczpospolitej
statystyczna analiza przestępczości
crime

Jak cytować

Krajewski, K. (2012). Przestępczość w II Rzeczpospolitej w świetle danych statystycznych. Archiwum Kryminologii, (XXXIV), 531–567. https://doi.org/10.7420/AK2012M

Abstrakt

After Poland regained independence in 1918, the system of crime statistics had to be organised from scratch and unified. At the same time, until new criminal code became effective, there were three criminal laws each of them with different scopes and forms of criminalization. Because of this in 1924 – 1934, crime statistics were based on classification drafted by the State Police Headquarters. Only since 1934 the statistics were base on the classification of the new criminal code. There was also a problem of separating statistical data concerning more serious crimes, defined by L. Radzinowicz as “true crime” from petty offences (which today are subject to Offences Code). As far as crime dynamics is concerned, the interwar period should be divided into three subperiods of 1924-1930, 1931-1934, and 1934-1938. In the first period crime intensity fluctuated yet with an overall increasing tendency. In 1931-1943 there was an explicit increase, particularly in 1931 and 1931. Reasons for this should be sought in the influence of the Great Depression. Since 1935 there was a decrease in reported crimes. In the last year of available statistics, that is 1938, crime level was 22,3% lower than in 1934. What draws one’s attention is the differences in reported crime levels before and after the war. Particularly, in the 1950s and 1960s crime levels were comparable to those in 1920s, that is before the Great Depression. It fell below this level only in 1970s, and in 1980s it increased again to the level comparable with 1920s. Reported crime levels throughout the period of communist Poland was however lower than in most of 1930s before the war. At the same time, it is clear that present crime levels are much higher than any of those in the interwar period. Data concerning intensity and dynamics of murders between 1924-1937 are particularly interesting. In 1920s number of murders increased similarly to increase of overall crime figures. After 1930 number of murders fluctuated only and its dynamics diverged from an explicit increase in overall crime. This fact made L. Radzinowicz conclude that the Great Depression – unlike it influenced crimes against property – did not influence violent crimes in an the same way. A decrease in violent crimes during an economic depression can be related, according to the author, with decreased alcohol consumption resulting from lower incomes of the population. There are many signs that murders are related to differences in the level of civilization, economic, and cultural life of particular parts of the country before the war and not to the economy cycle. What is interesting in the light of this is that the number of murders in post-war Poland never approached the number of crimes which were observed before the war. Dynamics of robbery was much different. Number of robberies in 1920s uninterruptedly decreased, and it increased since 1930s. But in comparison to the post-war period, robberies seem almost marginal.

https://doi.org/10.7420/AK2012M
PDF

Bibliografia

Biernaczyk Z., Rozbój w aspekcie kryminologicznym i kryminalistycznym, Zakład Narodowy im. Ossolińskich - Wydaw., Wrocław-Warszawa- Kraków-Gdańsk 1977.

Błachut J., Problemy związane z pomiarem przestępczości, Oficyna a Wolters Kluwer business, Warszawa 2007.

Czernicki K., Przestępczość w Polsce w latach 1935-1937 według policyjnej statystyki kryminalnej, „Archiwum Kryminologiczne” 1939, t. 3.

Eisner E., Modernization, self-control and lethal violence, „The British Journal of Criminology” 2001, t. 41.

Grupiński R., Odczytanie granic Wielkiego Księstwa Poznańskiego na podstawie analizy terytorialnego zróżnicowania współczesnej przestępczości przeciwko życiu i zdrowiu [w:] Przestępczość przeciwko życiu i zdrowiu w Wielkopolsce. Materiały V sesji naukowej poświęconej problemom kryminologicznym Wielkopolski, UAM, Poznań 1986.

Janowska H., Zabójstwa i ich sprawcy. Analiza socjologiczna, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1974.

Jasiński J. (red.), Zagadnienia nieprzystosowania społecznego i przestępczości w Polsce, Zakład Narodowy im. Ossolińskich. Wydaw. Polskiej Akademii Nauk, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk 1978.

Jasiński J., Spojrzenie na przestępczość w europejskich państwach postkomunistycznych, „Państwo i Prawo” 1997, nr 8, s. 41-60.

Kaczyńska E., Człowiek przed sądem. Społeczne aspekty przestępczości w Królestwie Polskim 1815-1914, Państwowe Wydaw. Naukowe, Warszawa 1982.

Krajewski K., Bójka i pobicie. Analiza kryminologiczna, Nakładem Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 1988.

Maguire M., Crime data and statistics [w:] M. Maguire, R. Morgan, R. Reiner (red.), The Oxford Handbook of Criminology, Fourth Edition, Oxford University Press Inc., Oxford 2007.

Radzinowicz L., King J., The Growth of Crime. The International Experience, New York 1977.

Radzinowicz L., Materiały do badań nad ukształtowaniem się przestępczości w grupach miejscowości, „Przegląd Więziennictwa Polskiego” 1938, t. III.

Radzinowicz L., Przestępczość w Polsce w latach 1924-1933 na podstawie policyjnej statystyki kryminalnej, „Archiwum Kryminologiczne” 1935/1937, t. 2.

Radzinowicz L., Przestępczość w Polsce w r. 1934, „Głos Sądownictwa” 1935, nr 7-8.

Radzinowicz L., Wpływ warunków ekonomicznych na przestępczość w Polsce w latach 1928-1934, „Czasopismo Prawno-Historyczne” 1969, t. XXI, s. 135-163.

Art. 11 Ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1231.) przyznaje autorskie prawa majątkowe do utworu zbiorowego (w tym publikacji periodycznej) wydawcy, zaś do poszczególnych części mających samodzielne znaczenie - ich twórcom. Pomimo, że przeważnie na treść utworów zbiorowych składają się utwory wielu autorów, to inicjatorem ich powstanie jest wydawca, któremu ustawa przyznała autorskie prawa majątkowe do całości takiego utworu jako takiego, czyli prawo do decydowania o sposobach eksploatacji i otrzymywania wynagrodzenia. Do poszczególnych części utworu zbiorowego, poszczególnych utworów, prawo przysługuje ich twórcom, chyba że przeniosą je na wydawcę.

Na platformie udostępniane są poszczególne artykuły wraz z zestawem metadanych tylko jeżeli autorzy wyrazili zgodę na wykorzystanie utworu (publikacji naukowej) na tym polu eksploatacji. Dostrzegając korzyści społeczne, jakie daje otwarty bezpłatny dostęp do publikacji prawniczych, Instytut Nauk Prawnych PAN jako Wydawca czasopisma, korzystając z legitymacji ustawowej,  zadecydował o opublikowaniu całych woluminów periodyku.

Autorzy artykułów opublikowanych w czasopiśmie, zainteresowani udostępnieniem publikacji w sposób otwarty, proszeni są o kontakt z Wydawcą w sprawie zawarcia umowy licencyjnej.

Pobrania

Download data is not yet available.